Татарча Коръән тәфсире: перевод суры «Аль-Муъминун» - «Әл-Мүэминүн» сүрәсе (118 аятов)

23. Сура аль-Му᾿минун (Верующие) - Мекканская, 118 аятов. 

С именем Аллаха Милостивого [ко всем на этом свете], Милующего [лишь верующих на том свете]. 

1.    Поистине, верующие обретут успех – 
2.    те, кто проявляет смирение в намазе, 
3.    кто отворачивается от бесполезного [в словах и прочем], 
4.    кто выплачивает закят, 
5.    и кто защищает [от запретного] свои половые органы, 
6.    кроме как от своих жен или невольниц [кроме тех, с кем интимные отношения разрешены], за что они не заслуживают упрека. 
7.    А кто стремится к чему-то кроме этого [то есть, к половой близости с теми, с кем она запрещена], те – перешедшие [границы дозволенного]. 
8.    [Обретут успех те] Кто бережет отданное им на хранение и выполняет договоренности [как между собой, так и свои обязательства в отношении Аллаха], 
9.    кто постоянен в своих намазах [и выполняет их своевременно]. 
10.    Именно они [а не кто-то другой] – наследники, 
11.    которые получат в наследство Фирдаус [высшие уровни Рая], где они останутся навечно. 
12.    Поистине, Мы создали человека [то есть Адама] из экстракта глины [из глины, взятой от всех земель]. 
13.    Затем Мы поместили его [потомков Адама] каплей [семени] в надежное место [в утробу женщины]. 
14.    Потом Мы из капли создали сгусток [крови], а после создали из сгустка [крови] кусочек [плоти], далее создали из этого кусочка кости и покрыли кости мясом. А после Мы вырастили его в другом творении [вдохнув в него душу]. Возвышен Аллах, наилучший Творец! 
15.    Затем после этого вы обязательно умрете. 
16.    А после, в Судный день, вас воскресят [для суда и воздаяния]. 
17.    И, поистине, Мы сотворили над вами семь путей [в небесах] – один над другим [небеса – это еще и пути движения ангелов]. Мы всегда знали все о творениях. 
18.    Мы низвели с неба воду в меру [сколько достаточно для жизни] и сохраняем ее в земле. Поистине, Мы можем сделать так, что она [вода] уйдет [что приведет к полной гибели всего живого]. 
19.    Ею [водой] Мы вырастили для вас сады – пальмовые рощи и виноградники. В них для вас – многие плоды, которые вы едите. 
20.    [Мы вырастили] Дерево на горе Синай. Оно дает масло и приправу для тех, кто питается [и это оливковое дерево]. 
21.    Поистине, в домашних животных – назидание для вас. Мы поим вас тем [молоком], что у них в животах. В них для вас много пользы [в мясе, шерсти, шкурах и т.д], и вы питаетесь ими. 
22.    На них [верховых животных] и на кораблях вы перемещаетесь. 
23.    Поистине, Мы отправили Нуха к его народу. Он сказал: «О мой народ! Поклоняйтесь [одному] Аллаху, ведь нет у вас иного бога, кроме Него. Неужели вы не устрашитесь [наказания Аллаха за поклонение идолам]?» 
24.    Но неверующая знать из его народа сказала [своим последователям]: «Он – такой же человек, как и вы. Он просто хочет возглавить вас [сделав своими последователями]. Если бы Аллах пожелал [чтобы мы поклонялись лишь Ему], Он ниспослал бы ангелов [а не простого человека]. Мы не слышали ни о чем таком [то есть о таухиде, к которому призывает Нух] от наших предков. 
25.    Он [Нух] просто одержимый [джиннами], так что подождите до некоторого времени». 
26.    [Нух] Сказал: «Господи! Помоги мне, потому что они не поверили мне». 
27.    И Мы внушили ему в откровении: «Построй ковчег под Нашим наблюдением и защитой и по Нашему внушению. А когда придет Наш приказ [о начале потопа], и вода начнет бить из печи [это должно было стать сигналом для Нуха о начале бедствия], то погрузи на него [ковчег] по паре каждого вида [живых существ], а также свою семью, кроме тех, о чьей гибели уже было вынесено Мое решение [и это его жена и сын]. И не проси Меня за [неверующих] совершавших зло. Они непременно утонут.  
28.    И когда ты и те, кто с тобой, подниметесь на ковчег, скажи: «Хвала Аллаху, Который спас нас от несправедливого [неверующего] народа!» 
29.    Скажи также [поднявшись на ковчег]: «Господи! Помести меня в благодатное место, ведь Ты – Лучший из размещающих». 
30.    Поистине, в этом [истории о Нухе и потопе] – знамения [могущества Всевышнего ­Аллаха]. И, конечно, Мы подвергаем [людей] испытанию. 
31.    Затем Мы создали новое поколение [людей – речь пойдет об адитах]. 
32.    И Мы отправили к ним посланника [Худа] из них самих [который сказал]: «Поклоняйтесь Аллаху, ведь нет у вас другого бога, кроме Него. Почему бы вам не устрашиться [Его наказания, уверовав]?» 
33.    Неверующая знать из его народа, не верящая во встречу [с Господом] в вечной жизни, которой Мы дали изобилие благ в земной жизни, сказала: «Он [Худ] – такой же человек, как и вы. Он ест то, что вы едите, и пьет то, что вы пьете. 
34.    Если вы покоритесь подобному вам человеку, то обязательно понесете урон. 
35.    Неужели [он обещает вам, что] вас воскресят после того, как вы умрете и станете прахом и костями? 
36.    Невероятно, неправдоподобно то, что обещают вам [воскрешение]! 
37.    Есть лишь эта земная жизнь. Мы умираем и живем [через наших детей]. И нас не воскресят. 
38.    Он – просто человек, который клевещет на Аллаха. Мы ему не верим [и не верим в то, что он рассказывает о Судном дне]». 
39.    [Худ] Сказал: «Господи! Помоги мне, потому что они не поверили мне». 
40.    [Аллах] Сказал: «Очень скоро они раскаются [в том, что отвергли тебя]». 
41.    Их уничтожил крик [в качестве наказания] по праву. И Мы превратили их в сор [в мутном потоке]. Да сгинут люди, совершающие зло! 
42.    Затем Мы создали новое поколение [людей – другие цивилизации]. 
43.    У каждой общины свой срок, который нельзя приблизить [умерев раньше] или отдалить. 
44.    Затем Мы отправляли Наших посланников одного за другим [между ними были большие промежутки времени]. Всякий раз, когда приходил к какому-либо народу его посланник, они обвиняли его во лжи. Мы отправляли их [народы] один за другим [затем уничтожали], оставляя память о них [в качестве назидания потомкам]. Да сгинут люди неверующие! 
45.    Затем Мы отправили [пророков] Мусу и его брата Харуна с Нашими знамениями [чудесами] и ясными доводами. 
46.    [Мы отправили их] К Фараону и его окружению, но они проявили высокомерие [отказавшись уверовать в Аллаха] и были людьми надменными. 
47.    Они ответили [на призыв]: «Как мы поверим двум людям, подобным нам, тогда как их народ у нас в рабстве?» 
48.    Они отвергли их [Мусу и Харуна] и [этим] обрекли себя на гибель. 
49.    Поистине, Мы дали Мусе Книгу [Таурат], чтобы они [иудеи] могли принять наставление [и спастись от заблуждения. Таурат был дан ему после гибели Фараона и его войска]. 
50.    И Мы сделали сына Марьям [Ису] и его мать знамением и поселили их в надежном возвышенном месте, где [протекал] источник. 
51.    О посланники! Ешьте чистое и совершайте благие поступки. Поистине, Я знаю все, что вы делаете. 
52.    Поистине, эта ваша община [единобожников] – единая община [в религии Ислам, и вы все должны ей следовать], а Я – ваш Господь. Бойтесь же Меня [бойтесь Моего наказания за ослушание Меня]! 
53.    Но они [последователи пророков] разделили ее [свою религию] на части [разделившись на секты], и каждая группа радуется тому, что у нее [своим убеждениям и отличиям от других групп]. 
54.    Так оставь их в их заблуждении до определенного времени [их смерти]. 
55.    Неужели они полагают, что Мы наделяем их богатством и сыновьями [в этом мире], 
56.    потому что спешим облагодетельствовать их? Нет же [это не так]! Однако они не чувствуют [и не понимают этого]! 
57.    Поистине, те, кто дрожит от страха перед своим Господом [Его наказанием], 
58.    кто верит в знамения своего Господа [Куръан], 
59.    кто не обожествляет никого, кроме своего Господа, 
60.    кто раздает милостыню со страхом [и трепетом] в сердце от того, что им предстоит вернуться к своему Господу [и держать отчет за земную жизнь], – 
61.    все они [те, кто обладает вышеназванными качествами] торопятся совершать благое, опережая в этом друг друга. 
62.    Мы не возлагаем на человека то, что не в его силах. У Нас есть [Сохраненная] Книга, говорящая истину. С ними [рабами Аллаха] не поступят несправедливо [в Судный день – награда за праведные поступки не будет уменьшена, а наказание за грехи не будет увеличено]. 
63.    Но их [неверующих] сердца слепы к нему [Куръану]. И у них есть и [дурные] поступки меньше этого [за которые они тоже будут наказаны]. 
64.    А когда Мы подвергаем наказанию изнеженных роскошью из них [то есть, их элиту и знать], они кричат [и молят о пощаде]. 
65.    Но не кричите сегодня! Вам точно не помогут. 
66.    Вам уже читали Мои аяты [из Куръана], но вы отворачивались от них. 
67.    Вы гордились [Каабой и нахождением на защищенных землях Харама] и говорили дурные слова по ночам [собираясь вокруг Каабы]. 
68.    Неужели они не размышляют над Словом [Куръаном]? А, может, к ним пришло что-то, что не приходило к их предкам [нет, все, к чему призывает Мухаммад, уже говорили пророки прошлого]? 
69.    Или они не узнали своего Посланника и [потому] отвергли его? 
70.    Или же они говорят, что он одержимый [джиннами]? Нет, он [Куръан] принес им истину [единобожие и законы Шариата], но большая их часть не любит истину. 
71.    А если бы истина [Куръан] следовала их прихотям, то пришли бы в беспорядок небеса, земля и все, кто в них. Мы же дали им наставление [Куръан], но они отвернулись от этого наставления. 
72.    Или ты [о Мухаммад] просишь у них возмещение [плату за свой призыв]? Возмещение [награда] твоего Господа лучше [чем все земные богатства]. Он – Лучший из наделяющих пропитанием. 
73.    Поистине, ты зовешь их на прямой путь [религии Ислам]. 
74.    И, поистине, те, кто не верит в вечную жизнь [в воскрешение, суд и наказание], без сомнения, отходят от [истинного] пути.  
75.    Если бы Мы помиловали их и избавили их от трудностей [голода, который терзал их в течении семи лет], они все равно продолжали бы [бесцельно] бродить в своем заблуждении. 
76.    Мы наказывали их [голодом], но они не смирились перед своим Господом [не подчинились Ему] и не обратились к Нему с мольбами [о прощении]. 
77.    А когда Мы откроем перед ними двери тяжкого наказания, они придут в отчаяние [лишившись последних надежд на благополучный исход]. 
78.    Ведь Он дал вам слух, зрение и сердце. Но мало среди вас благодарных! 
79.    И Он расселил вас по земле, и к Нему [вы вернетесь и] будете собраны. 
80.    Он дает жизнь и умерщвляет. Он управляет сменой ночи и дня. Неужели вы не соображаете [и не размышляете над творениями]? 
81.    Нет! Они говорят все то же, что говорили их предшественники. 
82.    Они говорят: «Неужели нас воскресят после того, как мы умрем и превратимся в прах и кости? 
83.    Нам обещают это [воскрешение], и нашим предкам до нас [обещали]. Но это – лишь [лживые] сказки древних народов».
84.    Спроси [их, о Мухаммад]: «Кому принадлежит земля и все, что на ней, если вы знаете [ее Творца]?» 
85.    Они ответят: «[Земля принадлежит] Аллаху». Спроси [их тогда]: «Неужели вы не примете наставление [и не уверуете]?» 
86.    Спроси [их]: «Кто Господь семи небес и Господь великого Арша?» 
87.    Они ответят: «Аллах». Спроси [их тогда]: «Почему бы вам не устрашиться?» 
88.    Спроси: «У кого власть над всем [что есть в мире]? Кто защищает [кого пожелает], но от Кого нет защиты, если только вы знаете [ответ]?» 
89.    Они ответят: «Аллах». Скажи: «Вы [как будто] околдованы [настолько вы далеки от истины с вашим язычеством]!» 
90.    Мы принесли вам истину. А они – просто лжецы. 
91.    У Аллаха нет сына, и нет вместе с Ним иного бога. [А если предположить, что существовал бы второй бог] Тогда каждый бог забрал бы с собой, что сотворил. И кто-то один из них превзошел бы другого. Аллах выше всего, что они приписывают [Ему]! 
92.    [Аллах] Знает тайное и явное! Он выше всего, что к Нему приравнивают. 
93.    Скажи [о Мухаммад]: «Господи! Если Ты покажешь мне то [наказание], что им обещано, 
94.    то не делай меня одним из несправедливых [неверующих] людей [не наказывай меня вместе с ними]!» 
95.    Мы, без сомнений, можем показать тебе то [наказание], что им обещано. 
96.    Ответь на зло лучшим [оставь их, не мсти за плохое отношение к тебе]. Мы знаем все, что они [Нам] приписывают. 
97.    Скажи: «Господи! Я прошу Твоей защиты от наущений шайтанов. 
98.    Я прошу Твоей защиты, Господи, от их приближения [ко мне]». 
99.    А когда смерть подходит к кому-то из них, он говорит: «Господи! Верни меня обратно. 
100.    [Верни меня обратно] Чтобы я смог [уверовать и] совершать хорошие поступки, которые я не совершал [погубив этим свою жизнь]». [Ему будет дан ответ:] Нет [не будет тебе никакого возвращения]! Это просто слова, которые он произносит. Впереди у них – барзах [загробный мир, в котором они пребудут] до дня, когда они будут воскрешены. 
101.    Когда протрубят в Рог, не останется между ними родственных связей. Они не будут расспрашивать друг друга [ужас Судного дня заставит их забыть обо всех]. 
102.    Чья чаша Весов окажется тяжелой [от веса благих дел], те обретут успех. 
103.    А чья чаша Весов окажется легкой [грехи перевесят], потеряют самих себя и навечно останутся в Аду. 
104.    Огонь будет обжигать их лица. И они будут там мрачны [от тяжести своей участи]. 
105.    [Им скажут:] Разве вам не читали Мои аяты [из Куръана]? А вы отвергали их! 
106.    Они ответят: «Господи! Победило нас несчастье [то, что привело нас к этому]. И мы оказались заблудшими людьми [далекими от истины].
107.    Господи! Выведи нас отсюда! Если [и после этого] мы вернемся к грехам, то на самом деле будем несправедливыми [и тогда верни нас обратно в Ад]». 
108.    [Всевышний Аллах] Ответит [им]: «Вы презренные! [Оставайтесь навеки в Аду и] не разговаривайте со Мной! 
109.    Среди Моих рабов есть такие, кто говорил: «Господи! Мы уверовали. Прости нас и помилуй, ведь Ты – Лучший из тех, кто милует». 
110.    А вы издевались над ними [над верующими], пока не забыли о Моем наставлении. И вы смеялись над ними. 
111.    Сегодня Я вознаградил их за то, что они терпели [ваши издевательства]. Поистине, они обрели успех!» 
112.    Он спросит [их также]: «Сколько лет вы пробыли на земле?» 
113.    Они ответят: «Мы пробыли день или часть дня. Спроси тех, кто считал [то есть, ангелов, которые записывали их поступки]». 
114.    Он скажет: «Вы пробыли недолго, если бы вы знали [что ваша земная жизнь – как миг по сравнению с пребыванием в Аду]. 
115.    Неужели вы думали, что Мы создали вас просто так [без какой-либо мудрости], и что вы к Нам не вернетесь [сгинув в земле без следа]? 
116.    Превыше всего Аллах, Истинный Властелин! Нет бога [достойного поклонения], кроме Него, Господа драгоценного Арша. 
117.    Кто поклоняется наряду с Аллахом другим богам, у того нет на то никакого довода. Его расчет – у его Господа. Поистине, неверующие не обретут успех. 
118.    Скажи [о Мухаммад]: «Господи, прости и помилуй [верующих], ведь Ты – лучший из милующих!»

23. Әл-Мүэминүүн (Мөэминнәр) сүрәсе - Мәккә чоры, 118 аять

Рәхимле һәм шәфкатьле Аллаһ исеме белән!

1.    Иман китерүчеләр хәзердән уңышка иреште [һәм өметләре гамәлгә ашты].
2.    Кемнәр [Аллаһның хозурында булган кебек] намазларында [карарга тиешле урынга карап, бөтен әгъзаларын да тыныч тотып һәм күңелләре белән Раббыларына юнәлеп] түбәнчелеклеләр.
3.    Буш нәрсәләрдән йөз чөерүчеләр.
4.    Зәкят [гыйбадәтен] башкаручылар.
5.    Җенес әгъзаларын [харамнардан] саклаучылар.
6.    Хатыннарыннан һәм [җарияләрдән] уң куллары ия булганнардан башка. Чөнки алар [болар белән кылган рөхсәт ителгән бәйләнешләре өчен] тәнкыйть ителмиләр.
7.    Кемнәр исә [дүрт хөр хатын һәм сансыз җариядән файдалану кебек] моннан артыгын эзләсә [һәм шәһвәтен хәләл булмаган юлларда канәгатьләндерергә теләсә], алар – чиктән ашучылар.
8.    [Аллаһы Тәгаләгә карата да, колларга карата да] Әманәтләрен һәм сүзләрен үтәүчеләр.
9.    Кемнәр намазларын [үз вакытында укып, тышкы, эчке шартларын] саклыйлар.
10.    Әнә шулар – мирасчылар.
11.    Алар [җәннәтнең иң өстен урыны булган] Фирдәвесне мирас итеп алачаклар. Алар анда мәңге калачаклар.
12.    Һичшиксез, Без кешене саф балчыктан яралттык.
13.    Шуннан соң аны [нәселенең яралтылу матдәсен] ышанычлы бер урын [булган аналык] эчендә су тамчысы иттек.
14.    Шуннан соң ул су тамчысын [сөлек кебек аналык диварына ябышып, кан белән тукланган йомыркадан гыйбарәт] оешкан канга әверелдердек. Аннары ул оешкан канны бер чәйнәлгән ит хәленә китердек, ул чәйнәлгән ит кисәген сөякләргә әверелдердек, шуннан соң ул сөякләргә ит кундырдык. Шуннан соң аны башка бер яралтылыш белән бар иттек [тә, аны сөйләшә, ишетә, күрә белгән җанлы бер кеше хәленә китердек]. Яралтучының иң күркәме булган Аллаһ – Бик бөек. [Чөнки Аллаһы Тәгаләдән башка шәкел бирүчеләр Ул яралткан нәрсәләргә бер рәвешле шәкелләр бирә алалар, ләкин аларны терелтә алмыйлар. Ул исә юктан бар кылган барлыкларга шәкел дә бирә, аларны терелтә дә].
15.    Шуннан соң, моның артыннан [әҗәлләрегез җиткәч] сез үләчәксез.
16.    Шуннан соң, Кыямәт көнендә сез [хисап һәм җәза өчен] терелтеләчәксез.
17.    Без сезнең өстегездә [йолдызлар, фәрештәләр йөри торган җиде кат күк] җиде юл яралттык. Без [күкләрдән дә, җирдән, аларның эчендәгеләрдән дә һәм башка] барлыкларыбыздан да гафил түгел. [Киресенчә, Без бөтен мәхлукларның төзек булуын тәэмин итеп торабыз].
18.    Без [кешеләргә җитәрлек] күләмдә күктән су иңдердек, аны җирдә [файдалана алырлык рәвештә] урнаштырдык. Һичшиксез, Без [тәмен бозу, буга әйләндерү һәм төпкә җибәрү кебек бик күп юллар белән] аны [кире] алырга да кодрәтле.
19.    Шул сәбәпле, сезнең өчен хөрмә һәм йөзем бакчалары барлыкка китердек, сезнең өчен аларда җимешләр бар. [Аларның бик күбесен сатып, керем аласыз, бер өлешен] ашыйсыз.
20.    [Мисыр белән Әйлә арасында булган] Сина тавыннан [үсеп] чыккан бер агачны да [сезнең өчен яралттык], ул май һәм ашаучылар өчен тәмләткеч [буларак кулланыла торган зәйтүннәр] үстерә.
21.    Терлекләрдә сезнең өчен гыйбрәт бар. Аларның карыннарында булганны сезгә эчерәбез. Аларда сезнең өчен бик күп файдалар бар. Алардан [ашарга яраклы булганнарының итләрен] ашыйсыз.
22.    Сез [йөкләрегез белән бергә корыда] алар өстендә һәм [диңгездә] көймәләрдә йөрисез.
23.    Һичшиксез, Без Нухны [галәйһиссәлам] кавеменә [пәйгамбәр итеп] җибәрдек тә, ул: «И, кавемем! Аллаһка гыйбадәт кылыгыз! Сезнең өчен Аннан башка һичбер илаһ юк! [Аллаһтан] курыкмыйсызмы?» – диде.
24.    Кавеме арасыннан кяфер булган абруйлылары әйтте: «Бу – сездән өстен булырга теләгән [ләкин сездән бер аермасы да булмаган] сезнең кебек бер кеше бит. Аллаһ [сезгә берәр пәйгамбәр җибәрергә] теләгән булса, [моның урынына] фәрештәләр җибәрер иде. Безнең бу турыда [кеше кебек адәм балаларыннан пәйгамбәр буларак җибәрелгән һәм Аның безгә әмер иткән хак дине турында] әүвәлге аталарыбыздан ишеткәнебез булмады.
25.    Ул – җүләрләнгән кеше генә. Шулай булгач, [я акылы кайтканчы, я үлгәнче] бервакытка кадәр [чыдап, башына киләчәкләрне] көтегез».
26.    Кавеменең иманыннан өметен өзгән Нух [галәйһиссәлам] Әйтте: «И, Раббым! Мине ялганчы дип санаулары сәбәпле, миңа ярдәм ит!»
27.    Без аңа: «Безнең күзәтүебез белән белән көймә яса. [Көймәгә утыру] Әмеребез килгәч һәм [Хавадан [радыйаллаһу ганһа] калган таш] мич [су ургылып һәм бик көчле итеп] кайнап чыккач, [суга батудан котылачак кешеләрнең һәрбереннән [анасы һәм атасы итеп] берәр пар һәм [мөселман булган хатының белән өч улыңның һәм аларның хатыннарыннан торган] гаиләңне аңа керт. Әмма [кяфер булган хатының, улың кебек] алар арасыннан [батып үләселәре турындагы] сүзем алдан әйтелгәннәрне түгел. Золым кылучылар хакында [догалар кылып] Миннән сорама. Һичшиксез, алар суга батырылачак.
28.    Яныңдагылар белән бергә көймәгә урнашкач, [Миңа шөкер итеп] әйтегез: «Барча мактаулар – Аллаһка, Ул безне залимнәр кавеменнән коткарды».
29.    Янә син [көймәгә утырганда һәм төшкәндә]: «И, Раббым! Мине бәрәкәтле бер урынга [шушы көймә эченә] урнаштыр. Син бит – урнаштыручыларның иң яхшысы».
30.    [Расүлем!] Һичшиксез, боларда аятьләр бар. Һичшиксез, Без [колларыбызны] сыныйбыз.
31.    Шуннан соң алар артыннан [гад һәм сәмуд кебек] башка гасырлар [халкын] мәйданга китердек.
32.    Алар арасында да: «Аллаһка [гына] гыйбадәт кылыгыз! Сезнең өчен Аннан башка һичбер илаһ юк. [Шуны белә торып, ширектән] Сакланмыйсызмы?» – дип, [вәгазьләү өчен] үзләреннән үк бер Расүл (салләллаһу галәйһи вә сәлләм) җибәрдек.
33.    Кавеме арасыннан кяфер булган, Ахирәт [һәм анда булган хисап, җәза] белән очрашуны ялган дип санаган һәм Без дөнья тормышында үзләренә нигъмәтләр биргән абруйлы затлар [бер-берләренә] әйтте: «Бу – сезнең кебек бер кеше генә, ул сез ашаган нәрсәләрне ашый, сез эчә торган нәрсәләрне эчә.
34.    Үзегез кебек бер кешегә [буйсынып, һәр кушканына] итагать итәсе булсагыз, һичшиксез, сез [үз-үзләрен хур иткән һәм алданган кешеләр хәленә төшкәнегез өчен, акылларын] югалтучылар булырсыз.
35.    Әллә ул сезгә үлгәнегездән соң, туфрак һәм сөякләр булгач, [каберләрегездән терелеп] чыгуыгызны вәгъдә итәме?
36.    Сезгә вәгъдә ителгән нәрсәләр [чынбарлыктан] никадәр ерак, никадәр ерак!
37.    Ул [тормыш] – безнең [шушы яшәгән] дөнья тормышыбыз. Без үләбез һәм яшибез. Һәм без [үлемебез артыннан] терелтелмәячәкбез.
38.    Ул [үзен пәйгамбәр дип санаган, Аллаһы Тәгаләнең сезне терелтәчәген вәгъдә иткән бәндә] – Аллаһка яла яккан бер кеше генә. Без аңа һич ышанмыйбыз».
39.    [Иманнарыннан өметен өзгән пәйгамбәрләре] Әйтте: «И, Раббым! Мине ялганчы дип санаганнары сәбәпле, миңа ярдәм ит!»
40.    [Аллаһы Тәгалә илчесенең (салләллаһу галәйһи вә сәлләм) догасын кабул итеп] Әйтте: «Бик аз вакыттан соң алар үкенәчәкләр».
41.    [Җәбраилдән [галәйһиссәлам] Куркыныч һәм көчле тавыш аларны [Аллаһы Тәгаләдән] бер гаделлек белән тотты да, [йөрәкләре ярылудан барысы да үлделәр] шулай итеп, Без аларны [ташу кебек] аккан чүп шикелле иттек. Юк булсыннар залимнәр!
42.    Шуннан соң, [җир белән бертигез ителүләре] артыннан [Салих, Лут һәм Шугайбнең (галәйһимүссәлам) кавемнәре кебек] башка гасырлар [халкын] барлыкка китердек.
43.    Һичбер өммәт вакытын уза алмас һәм алар [ул юк ителү вакытлары җиткәч, аны бер мизгелгә] кичектерә дә алмаслар.
44.    Шуннан соң без расүлләребезне бер-бер артлы җибәреп тордык. Һәр өммәткә расүле килгән саен, аны ялганчы дип саный тордылар. Без исә аларның берәүләрен икенчеләренә буйсындырдык. [Шулай итеп, бер-бер артлы һәлак иттердек] Һәм аларны [башына килгәннәрне гаҗәпләнеп тыңлана торган гыйбрәтле] хикәяләр иттек. Иман итмәгән кавем юк булсын!
45.    Шуннан соң Муса һәм кардәше Һарунны [галәйһимәссәләм] могҗизаларыбыз белән, һәм ап-ачык дәлил белән җибәрдек.
46.    Фиргавенгә һәм аның абруйлыларына, ләкин алар [пәйгамбәрләргә иярүдән] тәкәбберләнделәр һәм масайган кешеләр булдылар.
47.    Алар: «Кавемнәре [Исраил уллары] безгә [хезмәт һәм] коллык итә торып, безнең кебек булган ике кешегә иман итикме әллә?» – дип әйттеләр.
48.    Алар ул икәүне ялганчы дип санадылар һәм, шул сәбәпле, [Кызыл диңгездә батып] һәлак ителгәннәрдән булдылар.
49.    Без Мусага [галәйһиссәлам] китап бирдек. Бәлки, алар һидаятьне табарлар.
50.    [Әнисенә ир-ат кулы тимичә туган] Мәрьям улы [Гайсә] белән анасын да бер аять иттек. Ул икәүне урнашу урыны итеп агымсулы [булган Кодер туфракларындагы тигез, киң һәм мул җимешле] бер калкулыкка сыендырдык.
51.    [Без пәйгамбәрләребезгә болай дидек] «И, Расүлләр! Тәмле һәм хәләл нәрсәләрдән ашагыз һәм изге гамәл кылыгыз. Һичшиксез, Мин – сезнең ни кылганнарыгызны [бик яхшы] белүчемен.
52.    Һичшиксез, бу – [Ислам дине] бердәнбер шәригать буларак, сезнең динегез, Раббыгыз да – Мин генә. Шулай булгач, Миннән куркыгыз!».
53.    Әмма алар эшләрен араларында төрле өлешләргә бүлделәр [дә, кайсы яһүди, кайсы насара, кайсы мәҗүси буларак, китаплы-китапсыз бик күп ялган диннәргә бүленделәр]. Һәрбер фирка [үзенең дөреслегенә ышанып] үзләрендә булганга сөенә.
54.    [Расүлем!] Син аларны [алар тәүбә итәчәк яки үлеп китәчәк] бервакытка кадәр билгесезлекләре эчендә [шулай] калдыр.
55.    Әллә [инкяр итүчеләр] Мин мал һәм ир балалар бирәм дип уйлыйлармы?
56.    Без аларны игелек белән нигъмәтләндерергә ашыгабыз [дип]? Юк шул! Белмиләр!
57.    Һичшиксез, алар Раббыларыннан куркып тетриләр.
58.    Алар Раббыларының аятьләренә [һәм китапларының бөтенесенә] иман итәләр.
59.    Алар Раббыларына [кылган гыйбадәтләрендә беркемне дә] уртак кушмыйлар [ширекнең ачыгын да, яшеренен дә кире кагалар].
60.    Алар биргән [зәкят һәм садака кебек] нәрсәләрен [биргәндә] үзләре Раббыларына кайтарылачаклар [да, шулчакта гамәлләре кабул булмас] дип, күңелләре белән куркып бирәләр.
61.    Әнә шулар хәерле гамәлләрдә [ярыша-ярыша] узышалар һәм алар башкалардан алга узачаклар.
62.    Без бер җанга да көченнән килмәгәнне йөкләмибез. Хакны сөйләгән [һәм бөтен колларыбызның гамәлләрен теркәгән Ләүхелмәхфүз һәм гамәл дәфтәрләреннән гыйбарәт] китап – Безнең хозурыбызда. Алар [саваплары киметелеп яки җәзалары арттырылып] рәнҗетелмәячәкләр.
63.    Аларның [кяферләрнең] йөрәкләре – моңа [Коръәнгә] карата гафләт эчендә. Алар өчен моннан башка [яман] гамәлләр дә бар һәм аларны [бертуктаусыз] эшли торалар.
64.    [Расүлем!] Без нигъмәт муллыгы эчендә булганнарын [җиде ел дәвам иткән, хәтта үләксә ашарга да мохтаҗ иткән корылык рәвешендәге] газап белән тоткач, алар ярдәм сорап кычкыра башларлар.
65.    [Без аларга әйтербез] «Бүген ярдәм сорап кычкырмагыз, чөнки, һичшиксез, сез Бездән ярдәм күрмәячәксез.
66.    Аятьләрем сезгә [бер-бер артлы] укыла торды, ләкин сез [йөз чөерү белән] үкчәләрегезгә таба борылдыгыз.
67.    Шул сәбәпле [мөселманнарга карата] тәкәбберләнеп, төне буе [Коръән хакында шигырь, кәһанәт кебек мәгънәсез сүзләр әйтеп] буш сүзләр сөйлисез.
68.    Алар [Коръәнгә дошман булучылар] ул [илаһи] боерыкны һич уйлап карамадылармы? Әллә [Исмәгыйльнең [галәйһиссәлам] өммәте һәм нәселе булган] әүвәлге аталарына килмәгән нәрсә аларга да килдеме?
69.    Яки алар расүлләрен танымадылар һәм шул сәбәпле аны инкяр иттеләрме әллә? [Юк! Бик яхшы таныдылар, ләкин инкярларының сәбәбе тик көнчелекләре һәм үҗәтлекләре булды].
70.    Яки: «Аңарда бертөрле җүләрлек бар», – дип әйтәләрме? Ул аларга [инкяр итеп булмаган] хак белән килде. Аларның күбесе исә хакны яман күрәләр.
71.    Әгәр дә хак аларның начар теләкләренә иярсә, күкләр, җир һәм аларда булганнан [күптән] бозылып беткән булыр иде. Без аларга нәсыйхәт [булган Китапны] бирдек. Ләкин алар нәсыйхәтләреннән йөз чөерделәр.
72.    Әллә син [ирештерүең өчен] алардан бер түләү сорыйсыңмы? Раббыңның ризыгы [тагын да күбрәк һәм дәвамлы булганлыктан, һәркемнең биргәненнән] яхшырак. Ул – ризык бирүчеләрнең иң яхшысы.
73.    Һичшиксез, син аларны туры юлга дәгъват итәсең [акыл да аның дөреслегенә шаһитлык итә].
74.    Ахирәткә ышанмаганнар исә, һичшиксез, ул юлдан тайпылалар.
75.    [Расүлем!] Әгәр Без аларга [«Туганлык хакы өчен дога кылыгыз да, бу корылыктан котылыйк!» – дип, сиңа мөрәҗәгать итүләренә] рәхмәт итсәк һәм аларда булган зарарны алсак, алар барыбер [тәүбә итмичә] каңгырап, бозыклыклары эчендә кирелекләрен дәвам итәрләр иде.
76.    Без аларны [Бәдердә] газап белән тоткан идек, әмма алар [сугыштан соң исән калганнар] Раббыларына буйсынмадылар. Хәзер дә ялварып сорамыйлар.
77.    Алар алдына көчлерәк бер газапка ия булган [кытлык һәм ачлык, Мәккәне алу, үлем сәгате һәм мәхшәргә чыгу кебек] бер капка ачкан чагыбызда, алар аптыраш эчендә [бөтен хәерле нәрсәләрдән] бик зур борчуга төшәләр.
78.    Сезнең [Коръән аятьләре белән җиһан аятьләрен күреп, фикер йөртүегез] өчен колаклар, күзләр һәм күңелләр барлыкка китергән Зат – Ул. [Моның кадәр нигъмәтләрегезгә] Бик аз шөкер кыласыз.
79.    Җирдә сезне тараткан Зат – Ул. Сез [Кыямәт көнендә] Аңа җыелачаксыз.
80.    Терелтеп һәм җан алып торган Зат – Ул. Төн белән көннең бер-бер артлы килеп китүе дә – Аныкы гына. Сез һаман аңламыйсызмы?
81.    Юк! Алар [бу хакыйкатьләрне һич аңламыйча] әүвәлгеләр [кяферләр] сөйләгән нәрсәне үк әйтәләр.
82.    Алар әйттеләр: «Үлгәнебездән соң туфрак һәм сөякләргә әверелгәч, [кабат] терелтеләчәкбезме әллә?
83.    Безгә дә, аталарыбызга да элек бу вәгъдә ителгән иде инде. Бу [терелтелү хәбәре] – әүвәлгеләрдән калган ялганнан башка берни түгел».
84.    [Расүлем! Ул инкяр итүчеләргә] Әйт: «Җир һәм аңарда булганнар кемнеке? Әгәр белсәгез [әйтеп карагыз]!»
85.    Һичшиксез, алар [әллә ни тирән уйларга кереп торырга мохмаҗ булмыйча, мәҗбүри рәвештә генә]: «Аллаһныкы!» – диячәкләр. Әйт: «[Шуны белә торып] Һаман уйламаячаксызмы?»
86.    [Расүлем! Ул акылсызларга] Әйт: «Җиде [кат] күкләрнең һәм [алар белән чагыштырганда] бөек Гарешнең Раббысы кем?»
87.    [Бу сорауга да, һичшиксез] Алар: «[Галәмнәрнең Раббысы булган] Аллаһ!» – диячәкләр. [Расүлем! Аларны шелтәләү өчен] Әйт: «[Бу хакыйкатьләрне белә торып] Һаман [Аның газабыннан] курыкмыйсызмы?»
88.    [Расүлем! Бу юлы аларга] Әйт: «Һәрнәрсә өстеннән хакимлек фәрманында булган, Ул [теләгәнен] саклый алган, ләкин Аңардан сакланып булмаган Зат кем? Әгәр белсәгез [әйтеп карагыз]!»
89.    Һичшиксез, алар: «[Бу өстен куәт һәм хакимият] Аллаһныкы!» – диячәкләр. [Син бу гаепләү һәм кимсетүләренә карата] Әйт: «Ничек сез [шайтан вәсвәсәсенә] алданасыз!»
90.    Без аларга [ширек кылучыларга] хак китердек, алар исә ялганлыйлар.
91.    Аллаһ бернинди бала да алмады. Аның белән берлектә һичбер илаһ та юк. [Әгәр дә башка илаһлар булса] Һәрбер илаһ үзе бар иткән нәрсәләр белән [үзе белгәнгә] китерер иде һәм, һичшиксез, аларның берәүләре икенчеләреннән өстен чыгар иде. Аллаһ алар [ширек кушып] сыйфатлаган нәрсәләрдән пакь [һәм ерак].
92.    Ул бөтен яшерен һәм ачык булганнарны белә! Ул аларның ширек кушкан нәрсәләреннән өстен.
93.    [Расүлем! Кяферләр куркытылган газапның зурлыгы каршысында син Миңа сыенып] Әйт: «И, Раббым! Аларга вәгъдә ителгән [куркыныч] нәрсәне миңа күрсәтәсе булсаң.
94.    И, Раббым! Андый хәлдә мине [ширек кушкан] залим кешеләр арасында [булучылардан] итмә!»
95.    [Расүлем!] Һичшиксез, Без аларга вәгъдә иткән ул нәрсәне сиңа [хәзер үк] күрсәтергә кодрәтлебез.
96.    [Расүлем! Дингә зарар китермәү шарты белән] Явызлыкка яхшылык белән җавап бир. Без аларның [сине яман сыйфатлар белән] сыйфатлауларын яхшы беләбез.
97.    [Расүлем!] Әйт: «И, Раббым! Шайтаннарның вәсвәсәләреннән Сиңа сыенамын!
98.    Раббым! [Намазда, Коръән укыган чакта, соңгы сулышта, йоклаганда һәм һәртөрле хәлемдә] Аларның янымда булуларыннан Сиңа сыенамын!»
99.    [Кяферләр ширек кылуларын дәвам итәчәкләр]. Аларның берәрсенә үлем килгәч, [кылган гамәлләренә үкенеп] әйтер: «И, Раббым! Мине [тормышка] кире кайтар!
100.    Бәлки, мин калдырып киткәнемдә [намаз, ураза, хаҗ, зәкят кебек кылырга тиешле булган] изге гамәл кылырмын». Юк! [Аның бу үтенече берничек тә кабул ителмәячәк]. Һичшиксез, ул [тормышка кайтарылу үтенече турында әйтелгән буш] бер сүз ки, аны ул [үзенә] әйтә. Аларның алларында терелтеләчәк көнгә кадәр [дәвам итәчәк] бер киртә бар [ул – кабер киртәсе, һәм кабер галәме аларның кабат дөнья тормышына кайтуларына бер комачау булып калачак. Ахирәттәге тормышлары исә дөньядагыдан бик нык аерылачак].
101.    Сурга өрелгәч исә, ул көнне [күрәчәк авырлыклары аркасында] араларында [дөньяда булган кебек] туганлыклар булмаячак, алар бер-берләреннән [хәл-әхвәл] сорашмаячаклар.
102.    Кемнең үлчәве авыр басса, шулар уңышка ирешерләр.
103.    Кемнең үлчәве җиңел булса, шулар үз-үзләренә зарар китергән һәм мәңге җәһәннәм эчендә калачаклар.
104.    Ут [ялкыннары] йөзләрен яндырачак. Алар анда [янып-көеп һәм] иреннәре [аска, өскә таба ачылып] тешләреннән тартылган хәлдә.
105.    [Анда алардан болай дип сораячакбыз:] «Минем аятьләрем сезгә [бер-бер артлы] укылмадымы, сез аларны ялган дип саный килмәдегезме?»
106.    Алар әйттеләр: «И, Раббыбыз! Адашуыбыз бездән өстен чыкты һәм без [туры юлдан] тайпылган кешеләр булдык.
107.    И, Раббыбыз! Безне моннан чыгар, әгәр [инкярга] әйләнеп кайтсак, һичшиксез, без [үз-үзләренә] золым иткән кешеләр булырбыз».
108.    [Аллаһы Тәгалә аларның өметләрен өзәр өчен] Әйтте: «[Куып җибәрелгән эт кебек] Анда [рәхмәтемнән] ерак булыгыз һәм Минем белән сөйләшмәгез!
109.    Чөнки, һичшиксез, колларымнан бер фирка [дөньяда чакта]: «И, Раббыбыз! Без [Синең динеңә] иман китердек, Син безне ярлыка һәм безне кызган. Син бит – мәрхәмәтлеләрнең иң яхшысы», – дип әйтәләр иде.
110.    Сез исә аларны адәм мәсхәрәсе иттегез дә, ниһаять, алар [белән маташуыгыз] сезгә Минем зикеремне оныттырды, һәм сез алардан көлдегез.
111.    Мин, сабыр иткәннәре өчен, бүген аларга әҗер бирдем. Һичшиксез, алар – котылуга ирешүчеләр».
112.    Аллаһы Тәгалә, колларын терелткән көнне кяферләргә] Әйтте: «[Бик кайтасыгыз килгән] Җирдә [һәм кабердә] ничә ел булдыгыз?»
113.    [Ахирәттә юлыккан чиксез дәһшәткә төшеп, дөньяда яшәгән озын гомерләрен азсынган кяферләр] Әйттеләр: «Я бер көн, я көннең бер өлеше кадәр [дөньяда] булдык. Син [төгәл] санап баручылардан сора [чөнки без бу газап аркасында хисапны бутап бетердек]».
114.    [Аллаһы Тәгалә] Әйтте: «[Дөрес әйтәсез! Ахирәттәге мәңгелек тормышыгыз белән чагыштырганда дөньяда] Бик аз [вакыт] калдыгыз [әмма, әйткәнегезчә, бер көн яки көннең яртысы кадәр кыска вакыт түгел]. Әгәр сез [бүген аңлаганыгызны ул көнне дә] белсәгез иде!
115.    Сез [яралтылыш максаты турында баш ватмыйча, дөрес мәгълүматка ирешмәгәнегез өчен] Без [барлыкларның яралтылуын бер хикмәткә нигезләнмичә] сезне күңел ачар өчен яралттык һәм сез Безгә кайтарылмаячаксыз дип санадыгызмы әллә?
116.    [Һәрнәрсәгә хакимлек иткән] Хак падишаһ булган Аллаһ – өстен. Аннан башка һичбер илаһ юк, Ул – хөрмәтле Гарешнең Раббысы.
117.    Кем дә кем [мондый бөек бер] Аллаһ була торып, [илаһлыклары] хакында бернинди дәлил булмаган башка бер илаһка [үзенә генә яки Аллаһка уртак итеп] гыйбадәт кылса, аның хисабы – Раббысы хозурында. Һичшиксез, кяферләр уңышка ирешмәячәк.
118.    [Расүлем! Өммәтең өчен] Әйт: «И, Раббым! Ярлыка һәм мәрхәмәт ит! Син – рәхимлеләрнең иң яхшысы!»

Фото на анонсе: © Салават Камалетдинов / «Татар-информ»